Астронаутите од „Артемис II“: По глетките од Месечината, изборот е секогаш Земјата

Историско прелетување и глетки што оставаат без зборови

Екипажот на мисијата „Артемис II“ доживеа ретко искуство додека прелетуваше околу Месечината, набљудувајќи ја нејзината далечна страна и површината осветлена од Сонцето. Астронаутите споделија впечатоци од глетки кои ретко се видени од човечко око.

Пилотот Виктор Гловер ја опиша сцената како нешто што потсетува на научна фантастика.

„Всушност, можете да ја видите поголемиот дел од Месечината. Тоа е најчудната работа – што можете да видите толку многу на нејзината површина“, изјави тој, додека екипажот ги следел метеорите што удирале во површината.

По повторното воспоставување врска со Земјата, астронаутите ја здогледале планетата како сина и сјајна сфера. Кристина Кох го истакна значењето на тоа искуство, но и вредноста на враќањето дома.

„Ќе истражуваме. Ќе градиме вселенски летала. Повторно ќе се вратиме. Ќе градиме научни бази“, рече Кох.
„Ќе инспирираме, но на крајот, секогаш ќе ја избереме Земјата. Секогаш ќе се избираме еден со друг“, додаде таа.

„Ефект на преглед“ и нова перспектива за Земјата

Впечатокот што го опишуваат астронаутите е дел од поширок феномен познат како „ефект на преглед“. Овој поим го вовел научниот писател и филозоф Френк Вајт во 1987 година.

Тој се однесува на промената во размислувањето што се јавува кога Земјата се гледа од вселената. Во тој контекст, планетата се доживува како кревка и единствена, додека остатокот од вселената изгледа негостољубив.

Канадскиот астронаут Џереми Хансен, кој го има својот прв лет со оваа мисија, сподели слично искуство.

„Кога бевме на другата страна на Месечината и гледавме назад кон Земјата, се чувствувавте како да не сте во капсула, како да сте навистина таму“, рече тој.
„Тоа целосно го промени вашиот начин на размислување. Тоа беше многу човечко искуство“, додаде Хансен.

Френк Вајт уште претходно размислувал за овој ефект, дури и пред директно да разговара со астронаути. Тој се обидел да замисли како изгледа Земјата од далечина.

Тој поставува и пошироки прашања за целта на истражувањето на вселената.

„Ја истражуваме вселената за да имаме корист како луѓе. Дали постои поголема цел? Дали правиме нешто што е од корист за универзумот?“, прашува Вајт.

Тој посочува дека од вселената станува јасно дека границите на мапите се имагинарни.

Силни реакции и лични доживувања од вселената

Слични искуства имале и други истражувачи и патници во вселената. Актерот Вилијам Шатнер, кој леташе во суборбиталниот простор во 2021 година, зборуваше за силната емоционална реакција што ја доживеал.

Тој изјави дека гледањето во темнината на вселената го потсетило на смртта и предизвикало чувство на тага за состојбата на Земјата.

Пред мисијата, Виктор Гловер укажа дека ваквите искуства оставаат длабок личен избор кај астронаутите.

„Дали ќе се обидете да живеете поинаку? Дали навистина ќе изберете да бидете дел од оваа заедница на Земјата?“, рече тој.