Обемните документи откриваат систематско сексуално злоставување и трговија со луѓе
Новиот материјал од „досиејата на Епстин“, објавен од американското Министерство за правда, содржи вознемирувачки и веродостојни докази за сериозни злосторства врз жени и девојчиња, соопштија денеска експерти на ОН.
Според експертите, овие дела можат да се класифицираат како злосторства против човештвото, вклучувајќи сексуално ропство, присилно исчезнување, мачење, нехумано и понижувачко постапување и фемицид.
„Овие злосторства се извршени во контекст на супрематистички верувања, расизам, корупција, екстремна мизогинија и дехуманизација на жени и девојчиња од различни делови на светот“, се наведува во соопштението на Канцеларијата на ОН за човекови права.
Експертите предупредија дека откриените обрасци укажуваат на постоење на глобален криминален потфат со застрашувачки импликации за неказнивост.
„Обемот, природата, систематскиот карактер и транснационалниот дострел на овие злосторства врз жените и девојчињата се толку сериозни што одреден број од нив би можеле разумно да го исполнат законскиот праг за злосторства против човештвото“, се истакнува во документот.
Итни препораки и заштита на жртвите
ОН истакна дека сите пријавени дела мора да се процесуираат пред националните и меѓународните судови.
„Сите обвинувања содржани во ’досиејата на Епстин‘ се од нечуена природа и бараат независна, темелна и непристрасна истрага“, додаваат експертите. Тие нагласуваат дека жртвите мора да бидат заштитени од одмазда и стигма, а непотполното откривање на податоците создава чувство на повторна траума.
Се истакнува дека дел од податоците во документите биле лошо заштитени, што ги изложило жртвите на ризик уште пред записите да бидат повлечени.
„Одговорноста беше ограничена, а само еден блиски соработник е под истрага“, се наведува во соопштението. Експертите ги повикаа владите да обезбедат целосно откривање и надомест на штетата за жртвите и да стават крај на неказнивоста за сторителите.
Глобален импакт и важноста на правната рамка
Документите откриваат дека злосторствата биле поддржани од корупција, мизогинија и екстремни супрематистички верувања, создавајќи сериозен глобален импакт.
„Неуспехот на владите ефикасно да ги истражат и гонат оние кои се одговорни за овие злосторства, вклучително и соучесништво или премолчено согласување, таму каде што постои надлежност, ризикува поткопување на правните рамки насочени кон спречување и реагирање на насилството врз жените и девојчињата“, предупредуваат експертите.
Тие нагласуваат дека мора да се укине застареноста која спречува кривично гонење на тешки злосторства од овој вид.
„Секој предлог дека е време да се откаже од ’досиејата на Епстин‘ е неприфатлив. Тоа претставува неуспех на одговорноста кон жртвите. Само оставките на инволвираните поединци не се соодветна замена за кривична одговорност“, се додава во соопштението.
Експертите ги поздравија напорите на одредени влади да ги истражат сегашните и поранешните официјални лица и ги повикаа и другите држави да го сторат истото.
„Никој не е премногу богат или премногу моќен за да биде над законот“, се заклучува во соопштението.
Процесот на објавување на документите се одвива во согласност со американскиот Закон за транспарентност, кој стапи на сила на 19 ноември 2025 година. Министерството за правда на САД на 30 јануари објави повеќе од 3 милиони страници, 2.000 видео снимки и 180.000 фотографии, кои содржат детални податоци за злосторствата на Епстин и неговите соработници.