Мета во среда соопшти дека се согласила да плати речиси 18 милијарди долари за решавање на тужба во повеќе држави во која компанијата се обвинува дека намерно ги дизајнирала своите платформи да бидат зависност и негативно да влијаат врз менталното здравје на децата и тинејџерите.
Спогодбата означува крај на една од најзначајните правни битки со кои се соочила компанијата во врска со безбедноста на децата на социјалните медиуми.
Како дел од договорот, Мета се обврза на серија промени на своите платформи, вклучително и воведување дневни временски ограничувања за тинејџерите, според судските документи.
Повеќе од 17 милијарди долари ќе бидат издвоени за решавање на тужба заеднички поднесена од 29 американски држави во 2023 година. Останатите пари ќе се користат за решавање на барањата од други држави и територии. Мета рече дека средствата ќе финансираат и државни програми насочени кон обезбедување безбедност на младите луѓе на интернет.
Судијката на окружниот суд на САД, Ивон Гонзалез Роџерс, ја одобри спогодбата во среда.
Спогодбата доаѓа малку повеќе од една недела откако започна судењето во Калифорнија во кое четири држави побараа дури 1,4 милијарди долари отштета и побараа Мета да направи дополнителни промени на своите платформи. Се очекуваше извршниот директор на Инстаграм, Адам Мосери, да сведочи втор ден во среда, додека извршниот директор на Мета, Марк Закерберг, исто така требаше да сведочи.
Обвиненија против Мета
Државните обвинители ја обвинија Мета за намерно развивање функции како што се бесконечно скролување, алгоритамски препораки и чести известувања за привлекување деца и тинејџери и нивно задржување на своите платформи.
Тие, исто така, тврдеа дека компанијата ја довела јавноста во заблуда за ризиците од социјалните медиуми за младите и нелегално собирала податоци од деца под 13 години без согласност на родителите.
Мета долго време ги негираше тврдењата дека нејзините платформи им штетат на децата. Компанијата изјави дека инвестирала многу во развој на безбедносни функции, а државата претходно ги нарече обвинувањата „неосновани“. Мета не призна никакво лошо или неправилно работење во спогодбата.
„Обезбедувањето тинејџерите да имаат безбедно и продуктивно искуство на нашите платформи е апсолутен приоритет за Мета“, се вели во соопштението на компанијата во кое се објавува спогодбата.
„Сакаме да го направиме вистинското за родителите и тинејџерите и затоа соработувавме со државните обвинители за да поставиме нов стандард за безбедност во индустријата.“
Генералниот обвинител на Северна Каролина, Џеф Џексон, изјави дека државите веруваат дека спогодбата ќе овозможи промените да се имплементираат побрзо отколку што би било можно преку долг судски процес.
Џексон го нарече договорот најголемата спогодба со голема технолошка компанија во историјата.
„Доколку покреневме судски спор, можевме да чекаме со години за овие подобрувања во безбедноста на децата на нашите платформи. Ризикувавме да изгубиме уште една генерација“, рече Џексон.
Промените што ги воведува Мета за тинејџерите
Мета се обврза да воведе вкупно ограничување за дневно користење од два часа за корисници на возраст од 13 до 17 години во своите апликации. Само родителите ќе можат да го променат тоа ограничување.
Компанијата, исто така, ќе ги известува тинејџерите по секои 15 минути континуирано користење на Фејсбук или Инстаграм, за да ги охрабри да ги користат апликациите посвесно и умерено.
Ќе се воведе и стандарден ноќен режим, кој ќе ги блокира тинејџерите од пристап до апликации од полноќ до 6 часот наутро.
Дополнително, Мета ќе воведе училишен режим, кој има за цел да го намали бројот на известувања што тинејџерите ги добиваат за време на часот.
Бројот на лајкови и реакции на објавите на тинејџерот ќе биде скриен по стандард. Компанијата исто така ќе блокира одредени „екстремни филтри за шминкање“ за малолетници.
Тинејџерите исто така ќе можат да го исклучат автоматското репродуцирање на содржина и да изберат фид што не е базиран на алгоритамски препораки како стандардна опција.
Родителите и експертите за онлајн безбедност долго време предупредуваат дека тинејџерите можат да ги заобиколат постојните заштити со едноставно внесување лажна возраст при регистрација.
Како дел од спогодбата, Мета изјави дека инвестира во понапредна технологија за откривање тинејџери кои погрешно ја претставуваат својата возраст. Компанијата, исто така, ги повика продавниците за апликации да помогнат во процесот на верификација на возраста.
Калифорнискиот државен обвинител, Роб Бонта, изјави дека очекува промените да стапат на сила во следните неколку месеци.
Според судските документи, Мета, исто така, се согласила да ангажира независен ревизор за да го процени договорот.
Спогодбата би можела да влијае и на деловниот модел на Мета
Иако 18-те милијарди долари се само дел од приходот од околу 200 милијарди долари што Мета го оствари минатата година, промените насочени кон намалување на времето што тинејџерите го поминуваат на апликации би можеле да имаат сериозни последици за деловниот модел на компанијата, кој во голема мера се потпира на рекламирање.
Мета призна во својот последен финансиски извештај дека истрагите и тужбите поврзани со безбедноста на децата претставуваат ризик од „материјална загуба“ за компанијата.
Мета изјави дека ќе плати 70 проценти од износот на спогодбата на државите на годишни рати во текот на следните 10 години. Останатите 30 проценти ќе бидат платени само ако YouTube и TikTok се согласат на слични финансиски обврски и промени на нивните платформи.
Компанијата изгуби две слични тужби претходно оваа година во врска со обвинувања за зависност.
Во еден случај, покренат од главниот обвинител на Ново Мексико, на Мета му беше наредено да плати отштета од речиси 1 милијарда долари. Втората тужба ја поднесе тинејџер познат како KGM, а во тој случај на Мета и YouTube им беше наредено да платат вкупно 6 милиони долари.
Стотици други тужби сè уште се во тек
Мета, заедно со други големи компании за социјални медиуми, продолжува да се соочува со стотици тужби поднесени од поединци, семејства и училишни окрузи.
Тужбите ги обвинуваат компаниите дека свесно развиваат производи што предизвикуваат зависност и дека придонесуваат за проблеми со менталното здравје кај децата и младите преку нивните бизнис модели.
Идните правни загуби би можеле да резултираат со дополнителни финансиски казни за Мета, иако компанијата продолжува да ги негира обвинувањата.
Метју Бергман, основач и адвокат на Правниот центар за жртви на социјалните медиуми, кој покрена бројни индивидуални тужби поврзани со безбедноста на децата против големи технолошки компании, го нарече договорот „пресвртница“ во повикувањето на технолошкиот гигант одговорен за дизајнирање производи за кои знаел дека можат да им наштетат на децата и да придонесат за кризата со менталното здравје на младите во земјата.
Сепак, некои застапници велат дека само спогодбата не е доволна.
Тие го повикуваат Конгресот на САД да донесе федерално законодавство кое би ги применило мерките за безбедност на интернет како оние договорени со Мета на сите социјални мрежи.
„Ни е потребна правна одговорност за да се осигураме дека Мета ќе престане да дизајнира производи што предизвикуваат зависност, сега и во иднина, и дека нашите деца се заштитени без оглед на платформата што ја користат“, рече Морин Молак, коосновач на ParentsSOS.
Организацијата ги застапува родителите кои тврдат дека нивните деца починале или претрпеле сериозни последици поради штетното влијание на социјалните мрежи.
