ЖЕНИТЕ ВО ЕНЕРГЕТИКАТА: Поголемото учество носи иновативност и подобри резултати, вели Божиновска

Во своето обраќање, таа нагласи дека енергетската транзиција не претставува исклучиво технолошки процес. Според неа, станува збор за длабока трансформација на работната сила. Во тие промени, како што беше истакнато, жените мора да имаат еднаква и јасно видлива улога.

„Жените кои работат во енергетскиот сектор и понатаму не се доволно присутни. Тоа не укажува на недостаток на знаење или стремеж, туку на неискористена можност што државата и општеството не смеат да ја занемарат. Индексот за родова еднаквост во 2022 година достигнал 64,5 поени од вкупно можни 100, што значи раст од само 2,5 поени во споредба со 2019 година. Со ваков напредок, би биле потребни околу 57 години за постигнување целосна родова еднаквост во сите сфери. Ова ја потенцира итноста: не смееме да дозволиме да поминат децении без создавање еднакви можности. Поголемото учество на жени во секторот носи корист за целото општество. Податоците на Меѓународната агенција за обновлива енергија покажуваат дека организациите со повисока застапеност на жени на раководни позиции бележат 20 проценти подобри резултати и иновативност. Светскиот економски форум, пак, објави дека тимовите со родова разновидност се поуспешни, покреативни и поотпорни во услови на кризи. Кога на жените им се дава реална моќ, придобивките ги чувствуваат и секторот и општеството во целина“, порача Божиновска.

Интересот постои, но поддршката често изостанува

Беше посочено дека интересот за наука и технологија кај девојките се појавува уште од најрана возраст. Сепак, тој интерес често се губи во текот на образовниот и професионалниот пат. Причините, како што беше наведено, се поврзани со стереотипи, недоволна институционална поддршка и ограничен пристап до практични можности.

Поради тоа, беше истакната потребата од создавање јасна и континуирана развојна патека. Таа треба да опфати образование, практична обука и можности за вработување. Дополнително, таа патека треба да обезбеди и услови за професионално напредување.

„Овие пречки не се невозможни за надминување. Ги совладуваме преку соработки, преку иницијативи како овој проект, преку отворени разговори и преку конкретни програми што ги приближуваат младите жени до реалниот економски сектор“, нагласи Божиновска.

Нови вештини и профили во периодот 2026–2030

Министерката се осврна и на стратешките приоритети за периодот 2026–2030 година. Како што беше наведено, тие вклучуваат забрзан развој на обновливи извори на енергија, зголемена енергетска ефикасност на објектите и дигитализација на електроенергетската инфраструктура.

Овие процеси директно ќе го обликуваат пазарот на труд. Истовремено, тие ќе ја зголемат побарувачката за нови знаења, вештини и професионални профили.

„Технологиите што се насочени кон нето-нула емисии ќе создадат потреба од експерти за обновливи извори, специјалисти за паметни објекти и автоматизирани системи, дигитални инженери, менаџери за енергетска ефикасност и стручњаци за паметни мрежи. Нашата обврска е што поголем број жени да станат дел од оваа нова економска реалност“, истакна Божиновска.

Таа потенцираше дека Министерството за енергетика е посветено на поддршка на девојките и жените во STEM и енергетските области. Поддршката се реализира преку практични обуки, партнерства со компании, менторски мрежи и програми што го поврзуваат образованието со реалниот сектор.

Како пример за применлив модел беше посочен проектот ELeVATE. Проектот ги поврзува образовните институции, компаниите, јавниот сектор и локалните власти. Како што беше наведено, тој придонесува за надминување на бариерите и создавање реални можности за жените во зелените технологии.

„Енергетската транзиција може да биде успешна единствено ако е инклузивна – ако ги опфати жените, ако обезбеди еднакви можности и ако воспостави силна врска меѓу образованието, деловната заедница и институциите“, порача Божиновска.