Во зависност од резултатите од изборите овој септември, за германската федерална влада и канцеларот Фридрих Мерц би можело да биде многу потешко да ја водат Германија. Првите од клучните избори се во германската покраина Саксонија-Анхалт, каде што анкетите предвидуваат историска победа со околу 40-42 проценти од гласовите за крајно десничарската Алтернатива за Германија (AfD).

Саксонија-Анхалт моментално е управувана од коалиција на партии составена од конзервативната ЦДУ, која освои 37 проценти на последните избори и сега има 22 проценти според анкетите, по што следат левичарската СПД и ФДП. АфД досега немаше шанси да ја преземе власта поради таканаречениот Брандмауер, договор на други партии да не влегуваат во коалиции со крајната десница или левицата.

Сепак, со неколку традиционални партии – вклучувајќи ги SPD, Зелените и FDP – на работ на изборниот праг од пет проценти, постои можност овие партии да не влезат во парламентот, отворајќи ја вратата за AfD за прв пат сама да формира влада. AfD, која официјално беше прогласена за „докажана десничарска екстремистичка организација“ во Саксонија-Анхалт во 2023 година, има интересна изборна програма.

Основана во 2013 година како антиевропска партија, AfD сега ја темели својата платформа на антиимигрантските чувства кај делови од германската јавност. Доколку успее во покраината, AfD ќе ја искористи својата видливост со оглед на федералните избори што треба да се одржат најдоцна во март 2029 година.

Мигранти и идентитет

Кога станува збор за миграцијата и идентитетот, AfD вети дека ќе започне со депортирање на нерегуларни мигранти од првата минута и ќе го замени сегашниот промотивен слоган на државата. Наместо сегашниот „Размислувај модерно“, новиот слоган на Саксонија-Анхалт ќе биде „Размислувај германски“, пишува Гардијан.

Програмата вклучува остри мерки против она што AfD го смета за антигерманска култура, а исто така најави и намалување на финансирањето на медиумите кои се сметаат за „слуги на левичарската пропаганда“. Мал прозорец кон иднината и поделбата што владее во денешна Германија е неодамнешниот скандал што избувна околу Баухаус. Во парламентот на Саксонија-Анхалт, каде што моментално е главна опозиција (во 2021 година, AfD доби 22 проценти од гласовите), и во својата официјална изборна програма, AfD го прогласи Баухаус за „irrweg“, т.е. модерна девијација и „глобалистички проект без национални корени“. Еден од портпаролите на партијата, Ханс-Томас Тилшнајдер, јавно изјави дека Баухаус е „ненормално грд“ и дека „ја силува човечката потреба за безбедност и удобност“.

АфД објави дека ќе финансира само уметност што го промовира германскиот национален идентитет. Директорката на Фондацијата Баухаус Десау, Барбара Штајнер, изрази голема загриженост дека партијата би можела драстично да го намали буџетот и финансирањето на музејот и на самата институција.

Голем скандал

Овие изјави предизвикаа огромен скандал и отпор во германското општество. Сојузниот министер за култура Волфрам Вајмер остро реагираше и рече дека АфД ги користи токму истите зборови што ги користеле нацистите пред да го затворат училиштето во 1933 година и ги нарече „нови нацисти“.

Најавени се и големи промени за образовниот сектор, пишува и „Гардијан“. Германското знаме ќе го замени знамето со боите на виножитото во училиштата, учениците ќе ја пеат националната химна, а децата на барателите на азил ќе посетуваат настава во посебни часови.

Домашното образование, кое долго време беше забрането, повторно ќе биде дозволено, а наставната програма по историја ќе биде променета и фокусот повеќе нема да биде толку на нацистичкиот период во Германија. Покрај тоа, наставата по руски јазик ќе биде проширена во оваа држава на територијата на поранешна ГДР, а програмите насочени кон подучување за опасностите од десничарскиот екстремизам ќе бидат укинати.

„Гардијан“ понатаму наведува дека во врска со прашањето за животната средина, AfD има намера да ги искорени ветерните фарми. Партијата најави повисоки бонуси за новороденчиња и бесплатни училишни оброци. Најавени се и мерки за реформа на домашната разузнавачка служба BfV, која го означи партискиот огранок како „екстремистичка десничарска политичка група“ која „планира да го поткопа уставниот поредок“. Радикалната десница планира да формира група „граѓански чувари“ кои ќе ги следат и потиснуваат активностите на радикалната левица, објавува „Гардијан“. Критичарите на предлогот истакнуваат дека на овој начин нацистите воспоставиле и „помошни сили“ кои овозможиле воспоставување полициска држава.

Саксонија-Анхалт е единствена и демократски и економски. Таа е дел од поранешна Источна Германија кој помина низ болен процес на деиндустријализација, оставајќи многу невработени. Покрај тоа, тоа е регион од кој високообразован кадар се сели во западна Германија. Според аналитичарите, жителите често се чувствуваат како граѓани од втор ред во Германија. Врските со Русија се многу посилни на исток.

Анкетите, исто така, покажуваат голема поделеност кога станува збор за прашања од надворешната политика и глобалното позиционирање на Германија, пишува Ројтерс. На пример, анкетите јасно покажуваат помалку негативен став на жителите во источна Германија кон Русија, поголемо верување дека „експанзијата на НАТО го предизвикала нападот на Русија врз Украина“, а поголем процент на исток верува дека воената помош на Германија за Украина „отишла предалеку“ и ѝ штети на германската економија повеќе од Русија.

Провокации со беспилотни летала

Пишувајќи за јавното расположение во Германија, особено во светлината на неодамнешните провокации со беспилотни летала, Киев Пост наведува дека само поддржувачите на АфД во огромно мнозинство не ја гледаат Русија како закана за Германија. АфД во Саксонија-Анхалт, да ве потсетиме, отворено се залага за укинување на санкциите против Русија и намалување на воената помош за Украина.

Меѓу постизборните можности, најинтересна е онаа што би ги принудила конзервативната ЦДУ и екстремната левица Ди Линке во еден вид сојуз со цел да се спречи АфД да формира влада. Се верува дека Ди Линке, иако ЦДУ ја отфрли можноста за коалиција и со „екстремната десница и со екстремната левица“, веројатно би се согласила на некаков вид соработка за да не влезе во историјата како партијата што ги донесе неонацистите на власт во Германија за прв пат по Втората светска војна.