Вештачката интелигенција не ги загрозува само младите што допрва влегуваат на пазарот на труд, туку сè повеќе и повозрасните канцелариски работници кои се приближуваат до пензија. Ново истражување покажува дека искусни програмери, сметководители, ревизори и даночни советници почесто ја напуштаат работата и остануваат невработени пред да бидат подготвени за пензионирање.
Студијата ја спровел Центарот за истражување на пензискиот систем при Бостонскиот колеџ, под раководство на професорот по економија Џефри Санзенбахер. Истражувачите анализирале податоци за американскиот пазар на труд и го испитувале влијанието на вештачката интелигенција врз работниците постари од 55 години.
Во анализата биле споредени податоците за вработеноста со индекс што покажува колку одредени професии се изложени на автоматизација со вештачка интелигенција. Истражувањето го опфатило периодот пред и по појавата на ChatGPT во 2022 година, со цел да се утврди дали ширењето на генеративната вештачка интелигенција влијаело врз останувањето на повозрасните работници на нивните работни места.
Резултатите покажале дека пред појавата на ChatGPT, работниците над 55 години на високообразовни и канцелариски позиции, како програмери и даночни советници, почесто останувале подолго вработени отколку лицата што извршуваат физичка работа. По 2022 година, оваа предност значително се намалила.
Истражувачите забележале пораст на бројот на повозрасни работници кои ги напуштаат канцелариските професии и остануваат без работа, наместо веднаш да се пензионираат. Според авторот на студијата, тоа укажува дека сè повеќе искусни лица се истиснуваат од пазарот на труд пред да бидат финансиски и професионално подготвени за пензија.
Нивната положба дополнително ја отежнува фактот што шансите повторно да најдат работа се значително помали во споредба со помладите кандидати. Работниците кои остануваат без работа по 55-тата година потешко се враќаат во професијата, особено ако нивните задачи во меѓувреме се автоматизираат или се преземаат од системи засновани на вештачка интелигенција.
Податоците покажуваат дека бројот на програмери постари од 55 години кои ја напуштиле работата во периодот од 2014 до 2025 година се зголемил за повеќе од 25 проценти. Кај сметководителите и ревизорите растот изнесувал околу 22 проценти, додека кај физичките професии, како молерите, зголемувањето било само околу два процента.
Разликата покажува дека најсилниот притисок засега се чувствува во професиите во кои голем дел од задачите се административни, аналитички, повторливи или лесно подложни на автоматизација. Физичките занимања, каде што се потребни работа на терен, мануелни вештини и непосредно присуство, во многу помала мера се погодени од истиот тренд.
Истражувањето отвора и пошироко прашање за иднината на пазарот на труд. Доколку истовремено се намалуваат можностите за вработување на младите, а искусните работници сè почесто остануваат без работа пред пензија, вештачката интелигенција може дополнително да ја продлабочи несигурноста и за двете генерации.
