Федерален суд во американската сојузна држава Флорида го прогласи за виновен шеесет и седумгодишниот Кристијан Емануел Санон по сите осум точки од обвинението. Тој поседува американско и хаитинско државјанство, а осуден е за повеќе тешки кривични дела, меѓу кои и заговор за убиство или киднапирање. По ваквата судска одлука, нему му се заканува казна доживотен затвор.

Според наводите во официјалното обвинение, Санон директно учествувал во планот за насилно соборување на претседателот Жовенел Моиз во 2021 година, водејќи се од лична амбиција самиот да ја преземе претседателската функција на Хаити. Неговата крајна намера била, по преземањето на власта, да додели исклучително профитабилни договори на приватна фирма за обезбедување со седиште во Флорида.

Атентатот врз шефот на државата го остави Хаити без претседател речиси пет години. Настанатиот длабок политички вакуум предизвика драматична ескалација на насилството меѓу вооружените банди во оваа сиромашна карипска нација. Новите претседателски избори во земјата треба да се одржат следната година, а вдовицата на убиениот претседател, Мартин Моиз, која исто така преживеа тешки ранувања при упадот, официјално ја објави својата кандидатура.

Судската пресуда беше изречена по осумнеделен судски процес пред федералниот суд во Мајами. Правниот застапник на обвинетиот изјави дека неговиот клиент и натаму тврди оти е целосно невин и најави поднесување жалба на пресудата. Федералните обвинители за време на постапката нагласија дека Санон имал изразени политички амбиции, при што во април 2021 година организирал средби со други заговорници за да разработат оперативен план за соборување на власта преку вооружен напад врз претседателската палата во Порт-о-Пренс.

Меѓу лицата со кои координирал биле раководителите на Федералната академија на антитерористичката единица и Безбедносната единица за антитерористичка единица, ентитети познати под заедничкото име CTU. Овие структури имале задача да обезбедат финансиски средства за државниот удар, а како компензација требало да добијат владини договори за инфраструктурни проекти, набавка на безбедносна опрема и реализација на широк спектар обезбедувачки работи.

Според официјалното соопштение објавено од Министерството за правда на САД, неколку месеци подоцна другите учесници во заговорот заклучиле дека Санон нема ниту соодветни уставни квалификации ниту неопходна народна поддршка за да застане на чело на државата, поради што преминале кон поддршка на друг кандидат. Во истиот период дошло и до радикална промена на самиот план, па наместо присилно соборување, заговорниците донеле одлука Моиз да биде ликвидиран.

Во реализацијата на целиот заговор биле вклучени десетици лица. Обвинителите докажаа дека планот опфаќал логистичка координација на финансиите, транспорт на поголемо количество оружје и ангажирање на платеници кои биле испратени на Хаити за извршување на нападот. Група колумбиски платеници упаднале во приватната претседателска резиденција на 6 јули и го ликвидирале шефот на државата. Неговата сопруга, која беше ранета при нападот, подоцна посведочи дека платениците буквално го изрешетале нејзиниот сопруг со огнено оружје.

Овој атентат отвори сериозни дилеми во хаитинската јавност за тоа како вооружената група успеала толку лесно да стигне до обезбедуваниот претседател. Хаити со години се соочува со неконтролирано бандитско насилство, а убиството на лидерот дополнително ја турна земјата во целосен колапс и безбедносна нестабилност. Оваа состојба го олесни делувањето на криминалните структури и наметна потреба од распоредување на меѓународни безбедносни сили, кои сепак тешко воспоставуваат контрола врз заземените квартови. Обединетите нации неодамна евидентираа дека над 5.700 луѓе биле убиени или ранети во период од една година.

Санон и поголема група заговорници беа уапсени од локалните власти непосредно по настанот, додека тројца платеници беа ликвидирани во вооружена пресметка со полицијата. Осумнаесет осомничени лица беа екстрадирани во Флорида во септември за да им се суди пред американското правосудство. Претходно годинава, четворица мажи, вклучувајќи ги и челниците на фирмата за обезбедување, беа осудени за нивната улога во ликвидацијата, додека судењето на Санон беше привремено одложено поради негови здравствени проблеми.

Осудениот е роден на Хаити, а како тинејџер емигрирал во Соединетите Американски Држави. Пред судскиот совет тој изјави дека со години дејствувал како пастор во повеќе верски заедници што собираат хаитски доселеници низ неколку сојузни држави, вклучувајќи ја и Флорида.