Јеменските Хути нападнаа два саудиски танкери за нафта во Црвеното Море. Инцидентот се заканува целосно да ги блокира клучните бродски рути, што може да предизвика сериозни нарушувања на глобалниот енергетски пазар.

Портпаролот на војската на Хутите, Јахја Сари, во средата изјави дека целите биле танкерите „Енцелија“ и „Лејла“, а причината била „кршење на одлуката за блокада издадена од вооружените сили“.

Нападите биле извршени со употреба на балистички и крстосувачки ракети, како и беспилотни летала, кои предизвикале пожари на бродовите. Хутите, според портпаролот, исто така принудиле „скоро десет бродови да ги напуштат своите рути и да се вратат“.

Саудиската новинска агенција (SPA) потврди дека танкерот Енцелија бил погоден, повикувајќи се на официјални извори од Генералниот директорат за транспорт на Саудиска Арабија. Таа наведе дека сите членови на екипажот се безбедни, но нападот се смета за сериозно кршење на меѓународните закони и конвенции. Саудијците не дадоа детали за наводниот напад врз вториот брод, „Лејла“.

Британската канцеларија за поморска трговија (UKMTO), која го следи превозот во регионот, исто така потврди дека добила извештај за нападот. „Капетанот на танкерот пријавил удар од неидентификуван проектил кој предизвикал пожар на бродот, со кој екипажот моментално се бори“, соопшти UKMTO.

Принцип „око за око“

Хутите, официјално познати како Ансар Алах, воведоа поморска блокада врз Саудиска Арабија на 20 јули. Ова следеше по една од најлошите ескалации на насилство во Јемен во последните четири години, кога јеменската влада (поддржана од коалиција предводена од Саудиска Арабија) го бомбардираше аеродромот во Сана за да спречи слетување на ирански авион.

Групата соопшти дека поморското ембарго се заснова на принципот „око за око“, нагласувајќи го правото на народот да одговори на блокадата со блокада. Хутите ги обвинуваат саудиските лидери за 12-годишна опсада и грабеж на јеменските ресурси, додека Ријад ги отфрла овие обвинувања, тврдејќи дека не наметнува никаква опсада врз јеменскиот народ.

„Крајната цел на поморската блокада што ја спроведува Ансар Алах е да го принуди Ријад да го укине ембаргото врз пристаништата и аеродромите контролирани од Хутите. Саудијците веруваат дека преку вакви методи на економско задушување можат да предизвикаат народно востание против Хутите“, изјави за Ал Џезира новинарот од Сана, Хусеин ал-Бухаити.

Нападот се случува во исклучително чувствително време. Поради војната меѓу САД и Израел против Иран, превозот низ Ормутскиот теснец е нарушен, па Саудиска Арабија се обидува да го пренасочи протокот на нафта преку алтернативни патишта – преку Црвеното Море и теснецот Баб ал-Мандеб. Сепак, овие патишта сега се под сериозна закана.

Експертите укажуваат на моќта што ја демонстрираа Хутите кога успешно ги блокираа израелските пристаништа од пристап до Црвеното Море за време на војната во Газа (која заврши со прекин на огнот во октомври 2025 година), што резултираше со затворање на израелското пристаниште Еилат.

Баб ал-Мандеб е една од најважните бродски линии во светот. Со оглед на тоа што Ормускиот теснец е затворен од крајот на февруари, евентуалното затворање на Баб ал-Мандеб би можело да ги прекине дури 25 проценти од светските испораки на нафта и гас, што би имало катастрофални последици за глобалната економија.